Haritadaki Sol üst köşedeki yeşil bölge M.Kemalin İran’dan kendi parasıyla satın aldığı 13 km.lik Nahçıvana geçiş bölgesidir.
İran ile sınır anlaşmamız 1932’de yapılıyor.
Bu anlaşmaya göre Nahçıvan ile sınırımız yok.
Atatürk 1934’te o zamanki İran Şahını (son Şahın babası) Türkiye’ye davet ediyor.
Şah karayolu ile Haziran ayında Ankara’ya geliyor.
ATATÜRK onu çok iyi misafir ediyor. Bir akşam yemeğinde ATATÜRK Şaha:
“-Şah hazretleri biliyorsunuz Nahçıvan Azerileri bizim
Soydaşlarımız.
Sizden rica etsem bir kısım toprağı bedeli mukabilinde bize satsanız da onlarla sınır bağımız oluşsa…”
der.
Şah:
“-Emrin olur Paşam, para ne demek?”
der.
ATATÜRK ısrarla
“-Az da olsa ödeyelim…”
der.
Nedeni bağış olması halinde İran’da gelecek nesillerin isteği olmamasıdır.
Hemen orada bir anlaşma yapılır. Bedelini cebinden öder.
Anlaşmadan sonra başta Mareşal Çakmak Paşa olmak üzere, “-Paşam bunu niye yaptınız?”
diye soranlara,
“-Bir gün Sovyetler dağılacak, işte o zaman o sınırdan geçerek soydaşlarımıza ulaşabileceğiz…” şeklinde yanıt verir.
13 km’lik bu sınır 1934’te böyle sağlandı…
55 yıl sonra Sovyetler dağıldığında onlara ulaşabildik.
İşte olacakları yarım asır evvelden görebilen büyük ve tartışılmaz GAZİ MUSTAFA KEMAL ATATÜRK dehası…
Alıntıdır.
